ΕΜΕΙΣ ΛΕΜΕ: Κάθε μέρα - Μέρα περιβάλλοντος

Η Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 1972 θέσπισε την 5η Ιουνίου ως Παγκόσμια Ημέρα Περιβάλλοντος. Γνωρίζουμε πολύ καλά πως οι «παγκόσμιες ημέρες» που έχει θεσπίσει ο ΟΗΕ για διάφορα θέματα, δεν λύνουν από μόνες τους τα προβλήματα. Αν συνέβαινε κάτι τέτοιο, το πρόβλημα του περιβάλλοντος θα είχε λυθεί εδώ και 37 χρόνια.
Η σημερινή ημέρα προσφέρεται για έναν απολογισμό, τι έκαναν και τι δεν έκαναν οι κυβερνήσεις, η Αυτοδιοίκηση, αλλά και εμείς οι πολίτες στο μέτρο που μας αναλογεί, για να προστατέψουν το περιβάλλον. Και ο απολογισμός, δυστυχώς για τη χώρα μας, είναι και για φέτος δυσμενής για το περιβάλλον. Αναφέρουμε μόνο ορισμένα βασικά στοιχεία , από αυτά που έχουμε συγκεντρώσει από τους ενεργούς πολίτες και τα κινήματα πόλης που συντονίζουν τους αγώνες μέσω του Παναττικού Δικτύου Κινημάτων Πόλης:

1. Οι ορεινοί όγκοι της Αττικής δεν προστατεύονται, αντίθετα α) με τις διανοίξεις περιφερειακών Λεωφόρων (Υμηττός, Ποικίλο - Αιγάλεω), β) με τον αποχαρακτηρισμό δασικών περιοχών (Ανατολική Πάρνηθα, Πεντέλη) κ.λπ. ο χαρακτήρας των βουνών αλλοιώνεται.
2. Το θαλάσσιο μέτωπο κατά μήκος της Λ. Ποσειδώνος δεν αναδεικνύεται, πολλές παραλίες παραμένουν «ιδιωτικές» και μη προσβάσιμες στους πολίτες, ενώ αυθαίρετα κτίσματα και χρήσεις δεν εκδιώκονται παρά την θέσπιση ειδικού ΠΔ/τος από το 2004, με αποτέλεσμα να μην είναι εφικτή ούτε καν η δημιουργία ενιαίου πεζόδρομου/ποδηλατόδρομου, όπως κατά καιρούς εξαγγέλλεται .
3. Νέες επιβαρύνσεις με ρύπους, προερχόμενοι από το Θριάσιο/Ελευσίνα απειλούν να κατακλείσουν το λεκανοπέδιο με τις επεκτάσεις και τις νέες μονάδες των ΕΛΠΕ Ελευσίνας (πρώην ΠΕΤΡΟΛΑ), τη δημιουργία μονάδας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Χαλυβουργική κ.λπ. Οι νέες «επενδύσεις» στην ηλεκτροπαραγωγή, στην περιοχή της πρωτεύουσας, και η επιβολή ενός καταναλωτικού και ενεργοβόρου τρόπου ζωής, αντί να μας οδηγήσουν προοδευτικά στην απεξάρτηση από τα ορυκτά καύσιμα, θα επιβαρύνουν το λεκανοπέδιο με νέους ρύπους και θα συμβάλλουν στην αύξηση του φαινομένου του θερμοκηπίου.
4. Το Εθνικό Χωροταξικό καθώς και το νέο Ρυθμιστικό Σχέδιο της Αθήνας - Αττικής που κατατέθηκε πρόσφατα δεν έχουν ξεκάθαρη θέση για την προστασία της υπαίθρου/ αγροτικού χώρου και για την ανάσχεση των επεκτάσεων, ενώ για την πολεοδομική αναβάθμιση είναι γενικόλογα και σε επίπεδο ευχολόγιου, χωρίς να εγγυώνται μια ανατροπή της μέχρι σήμερα ακολουθούμενης πολεοδομικής πολιτικής αποσπασματικών ρυθμίσεων.
5. Οι μεγάλοι ελεύθεροι χώροι της Αθήνας και του Πειραιά, Γουδή, Ελληνικό, Ελαιώνας, Στρατόπεδα, ΧΡΩΠΕΙ, Λιπάσματα Δραπετσώνας, δεν αποδίδονται στην πόλη για Μητροπολιτικά (αστικά) Πάρκα, παρά τις σχετικές κατευθύνσεις του ισχύοντος ΡΣΑ, διατηρώντας χαμηλή την ποιότητα της ζωής στην πόλη. Επιπρόσθετα πολλοί θεσμοθετημένοι Κοινόχρηστοι Χώροι αποχαρακτηρίζονται καθημερινά από το ΥΠΕΧΩΔΕ, μετά από αποφάσεις δικαστηρίων, λόγω της αδυναμίας/απροθυμίας των ΟΤΑ να αναλάβουν τα κόστη απαλλοτρίωσης.
6. Η πρόσφατη εξαγγελία του ΥΠΕΧΩΔΕ για την νομιμοποίηση των ημιυπαίθριων χώρων κ.λπ. επιβραβεύει την αυθαιρεσία και δημιουργεί τις προϋποθέσεις να αυξηθούν στο μέλλον οι αυθαιρετούντες για άλλα θέματα, αφού εάν «πληρώσουν μπορούν να το σώσουν»..
7. Οι μικροί, αλλά τόσοι σημαντικοί ελεύθεροι χώροι στην καρδιά της Αθήνας απειλούνται . Η κυκλοφορία των ΑΜΕΑ, των πεζών, και των ποδηλατών δυσχεραίνεται (το Μετρό δεν δέχεται τη μεταφορά ποδηλάτων). Οι πλατείες και πρασιές έχουν καταληφθεί από τα τραπεζοκαθίσματα, η υπαίθρια διαφήμιση επεκτείνεται παρανόμως, τα καταστήματα της νύχτας επιβάλλουν τους «δικούς τους» κανόνες, κ.λπ. Όλα αυτά, σε συνδυασμό με την ηχορύπανση, την οπτική ρύπανση και τις ακτινοβολίες (κεραίες κινητής τηλεφωνίας, Κέντρα Υψηλής Τάσης της ΔΕΗ κλ.π), δημιουργούν σοβαρά προβλήματα στην ποιότητα ζωής των κατοίκων της πρωτεύουσας.
8. Το ιστορικό κέντρο της Αθήνας εκποιείται πρόχειρα για αμφιλεγόμενη ανάπτυξη, εις βάρος του πρασίνου και της ενσωμάτωσης στην πόλη της πλούσιας ιστορικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς που αυτό εγκλείει (Φιλοπάππου, Ακαδημία Πλάτωνος, Μουσείο Ακρόπολης, Αγροτέρα Αρτέμιδα)
9. Η συγχώνευση των 29 Φορέων Διαχείρισης Προστατευόμενων Περιοχών σε 13, στο όνομα της οικονομικής κρίσης, αποδεικνύει ότι πραγματικό ενδιαφέρον για το περιβάλλον δεν υπάρχει από τους κυβερνώντες.
10. Η κατασκευή μεγάλων εμπορικών κέντρων τύπου MALL (Μαρούσι, Πειραιώς, Κάντζα κ.λπ.) λειτουργούν αφενός μεν ως μαγνήτες στα Ι.Χ. αφετέρου συμβάλλουν στο «θάνατο του εμποράκου» αλλά και στην απαξίωση των τοπικών κέντρων που μπορούν να γίνουν πυρήνες κοινωνικής ζωής και ανασυγκρότησης της γειτονιάς.
11. Σημαντικοί υγρότοποι της Αττικής δεν προστατεύονται και αφήνονται στο έλεος των βιομηχανιών, των κατασκευαστών και των μικρομεγάλων συμφερόντων, σε πολλές περιπτώσεις με τη συμμετοχή, την ευθύνη ή με παραλείψεις της Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Βραυρώνα, Ωρωπός/ Εκβολές Ασωπού, Βουρκάρι, Λίμνη Κουμουνδούρου κ.λπ).
12. Η πολιτιστική και η αρχιτεκτονική κληρονομιά (ιδίως η νεότερη και τα βιομηχανικά μνημεία) δεν προστατεύεται επαρκώς.


Προτεραιότητα των εκάστοτε κυβερνήσεων είναι η εξασφάλιση υπερκερδών στους μεγαλοκατακσευαστές, στους μεγαλέμπορους, στο βιομηχανοποιημένο τουρισμό κ.λπ. αδιαφορώντας για το περιβάλλον και την κλιματική αλλαγή.
Υπάρχει όμως ελπίδα, και αυτή η ελπίδα είναι τα ΚΙΝΗΜΑΤΑ ΠΟΛΗΣ, οι πολίτες που οργανώνονται και αγωνίζονται με διάφορες μορφές δράσης, μέσα από επιτροπές, συλλόγους, συνελεύσεις συνοικιών, και συντονισμένα, με συνέπεια και με αλληλεγγύη υπερασπίζονται το αστικό και το φυσικό περιβάλλον, όχι μόνο την 5η Ιουνίου, αλλά κάθε μέρα, κάθε ώρα, κάθε στιγμή.

Η Συντονιστική Επιτροπή του Παναττικού Δικτύου Κινημάτων Πόλης

ΝΑ ΥΠΕΡΑΣΠΙΣΟΥΜΕ ΤΗΝ ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΑΣΙΚΗ ΓΗ

(Σχετικά με το Νομοσχέδιο

«Προστασία δασών και δασικών εκτάσεων Ν. Αττικής και Λοιπές Διατάξεις»)


Προστασία δασών και δασικών εκτάσεων

Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση, « με το προτεινόμενο σχέδιο νόμου επιδιώκεται η αποτελεσματική προστασία των δασών και των δασικών εκτάσεων του Νομού Αττικής που επλήγησαν από τις πυρκαγιές του Αυγούστου 2009…και λαμβάνεται πρόνοια για την άμεση κτηματογράφηση και σύνταξη δασικών χαρτών σε όποια περιοχή της χώρας πλήττεται από πυρκαγιά».

Είναι προφανές ότι το προς ψήφιση νομοσχέδιο επιδιώκει να προστατεύσει όχι το σύνολο των καμένων δασικών περιοχών της Αττικής ( Υμηττός, Πεντέλη, Πάνειο, Μάνδρα, Μαγούλα κ.α) και τις ήδη καμένες δασικές περιοχές στην υπόλοιπη χώρα (Ηλεία κλπ), αλλά επιδιώκει να προστατεύσει μόνο τις πρόσφατα καμένες περιοχές της Βορειοανατολικής Αττικής, συνολικής έκτασης 190.000 περίπου στρεμμάτων και τις μελλοντικά καμένες περιοχές της υπόλοιπης χώρας.

Καταπάτηση δημόσιας δασικής γής - αυθαίρετη δόμηση

Με το παρόν νομοσχέδιο επιδιώκεται η προστασία καμένων δασικών εκτάσεων από επίδοξους διεκδικητές ή πραγματικούς καταπατητές δημόσιας γης.

Έτσι, δεν προωθούνται ούτε λαμβάνονται συνολικά μέτρα πρόληψης, δασοπροστασίας,

διαχείρισης και αναδάσωσης δασικών εκτάσεων , αλλά προωθούνται μόνο μέτρα που αφορούν την αντιμετώπιση της «μάστιγας» της καταπάτησης δημόσιας δασικής γης και της αυθαίρετης δόμησης, την οποία εξέθρεψαν οι πολιτικές και οι νόμοι των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων συμπεριλαμβανομένων και των κυβερνήσεων ΠΑΣΟΚ.

Σύμφωνα με στοιχεία του Συλλόγου Συμβολαιογράφων Αθηνών – Πειραιώς, κινδυνεύουν από καταπατητές 3 εκατομμύρια στρέμματα δημόσιας γης στις εκτός σχεδίου περιοχές της χώρας (Ελευθεροτυπία 10.12.09). Πάνω από 400.000 οικογένειες

διεκδικούν δάση και δασικές εκτάσεις, ενώ υπολογίζεται ότι περισσότερα από 2.000.000 στρέμματα δασών και δασικών εκτάσεων έχουν καταπατηθεί από ιδιώτες και συνεταιρισμούς. ( Καθημερινή 29.3.09).

Δασικοί Χάρτες- Εθνικό Κτηματολόγιο

Ως γνωστόν, για την κατοχύρωση της δημόσιας δασικής γης είναι απαραίτητη η σύνταξη και η επικύρωση Δασικών Χαρτών και η ολοκλήρωση του Εθνικού Κτηματολογίου.

«Η σύνταξη και κύρωση των δασικών χαρτών πρέπει να προηγείται της ολοκλήρωσης

της κτηματογράφησης κάθε περιοχής», δηλώνει ο πρόεδρος του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.

Σύμφωνα με στοιχεία του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος ( Δελτίο ΤΕΕ 2565 - 21/12/09), στα 15 χρόνια από την έναρξη σύνταξης του Εθνικού Κτηματολόγιου έχει ολοκληρωθεί μόνο το 17% του έργου, σε έκταση που αντιστοιχεί στο 6% της χώρας).

Στα 30 και πάνω χρόνια από την ψήφιση του θεσμικού πλαισίου «περί οριοθεσίας και προστασίας των δασικών εκτάσεων της χώρας» (Ν.248/76 και Ν.998/79), δεν έχει

τελεσίδικα οριοθετηθεί καμία δημόσια δασική έκταση, δεν έχουν κυρωθεί οι δασικοί χάρτες στο σύνολο της χώρας (με εξαίρεση το Άστρος και τα Δολιανά - Ελευθεροτυπία 10.12.09).

Αυτή η κατάσταση ανυπαρξίας Εθνικού Κτηματολογίου και Δασικών Χαρτών, δεν είναι βέβαια αποτέλεσμα της αδράνειας ή της ανεπάρκειας κάποιων διοικητικών υπηρεσιών, αλλά αποτελεί σαφή πολιτική επιλογή των μέχρι σήμερα κυβερνήσεων οι οποίες προωθούν συνειδητά όλα αυτά τα χρόνια ένα καθεστώς λεηλασίας της δημόσιας γης από κάθε είδους επιχειρηματικά, κερδοσκοπικά, μεγάλα ή μικρότερα ιδιωτικά συμφέροντα.

Το Κτηματολόγιο, ακόμη και σε όποιες περιοχές έχει συνταχθεί, δεν εξασφαλίζει την περιουσία του ελληνικού Δημοσίου, εφ’ όσον αυτή δεν δηλώνεται από τις αρμόδιες

υπηρεσίες οι οποίες οχυρώνονται νομικά πίσω από το τεκμήριο υπέρ του Δημοσίου, ότι δηλαδή κάθε εκτός σχεδίου έκταση στην Ελλάδα είναι δημόσια εκτός αν αποδειχτεί το αντίθετο. Όμως αυτή η επιλογή αποδεικνύεται ιδιαίτερα βολική για τους καταπατητές,

γιατί το Κτηματολόγιο δεν αποκαλύπτει τις συστηματικές καταπατήσεις που έγιναν στο παρελθόν και αφήνει περιθώρια νομιμοποίησης των καταπατήσεων μετά από μία δεκαετία. Έτσι το Εθνικό Κτηματολόγιο μετατρέπεται σε «εργαλείο» καταπατητών (Καθημερινή, 3.1.10)

Να κατοχυρωθεί η δημόσια δασική γη

Το προωθούμενο νομοσχέδιο δηλώνει την πρόθεση της σημερινής κυβέρνησης να ανατρέψει το αμαρτωλό παρελθόν του κομματικού της χώρου:

- καταργώντας τις απαράδεκτες και αντισυνταγματικές -σύμφωνα με το Συμβούλιο της Επικρατείας - διατάξεις του Ν. 3208/03 που προσδιορίζουν την έννοια του δάσους, επαναφέροντας ωστόσο το προηγούμενο, προτιμότερο μεν, αλλά ανεπαρκές καθεστώς.

- αναστέλλοντας την εκτός σχεδίου δόμηση - αλλά μόνο στην καμένη περιοχή του Αυγούστου 2009 της Β.Α Αττικής και όχι στις υπόλοιπες καμένες περιοχές της χώρας -

και επιτρέποντας ωστόσο την δόμηση κτισμάτων που διαθέτουν νομότυπες άδειες σε αναδασωτέες δασικές εκτάσεις της Β.Α Αττικής, στις οποίες δεν επιτρέπεται από το

άρθρο 117 του Συντάγματος η αλλαγή της χρήσης της γης.

- αναθέτοντας την σύνταξη των Δασικών Χαρτών στην ιδιωτικού χαρακτήρα εταιρία «ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α.Ε» και μέσω αυτής σε ιδιωτικά γραφεία, με απευθείας αναθέσεις,στο πλαίσιο των παρεκκλίσεων που επιτρέπει το άρθρο 10 του Ν.3316/05 για εξαιρετικές και επείγουσες περιπτώσεις.
Σύμφωνα με παλαιότερα αλλά και πρόσφατα δημοσιεύματα (Αδέσμευτος Τύπος 10.1.10), οι δημοσιονομικές δυσχέρειες της χώρας οδηγούν αναπόφευκτα στη λήψη μέτρων για τη μείωση του ελλείμματος, μεταξύ των οποίων και στη «νομιμοποίηση» καταπατημένων δημόσιων εκτάσεων, με στόχο την άμεση είσπραξη άνω του ενός δις ευρώ. Ακόμη, μέτρα όπως η αιφνιδιαστική αύξηση του φόρου γονικών παροχών και κληρονομιών, ίσως συνδέεται με τα αναμενόμενα έσοδα από την μεταβίβαση καταπατημένων δημόσιων - δασικών εκτάσεων. Εξ’ ού και η προσθήκη τροπολογίας στο υπό συζήτηση νομοσχέδιο.



Μετά τα όσα αναφέρονται παραπάνω, θεωρώ ότι, παρά τα όποια θετικά μέτρα που προωθούνται αποσπασματικά με το εν λόγω νομοσχέδιο, επί του συνόλου παραμένει ανεπαρκές για την αντιμετώπιση του προβλήματος της καταπάτησης δημόσιας δασικής

γης και των συνολικών προβλημάτων χρήσεων γης που προκύπτουν, δεν προστατεύει αποτελεσματικά τα δάση και τις δημόσιες δασικές εκτάσεις ούτε της Αττικής ούτε βέβαια της χώρας.


Πάνος Τότσικας

μέλος της Διαδημοτικής Επιτροπής για τη διάσωση του Υμηττού

13.1.2010

ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΠΑΝΑΤΤΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ

Το Παναττικό Δίκτυο Κινημάτων Πόλης και ενεργών πολιτών διαπιστώνει:

* Μεγάλες επιθέσεις στο φυσικό και αστικό περιβάλλον από το ΥΠΕΧΩΔΕ και το Δήμο της Αθήνας, μεγαλοεργολάβους κ.λπ.
* Αυξάνονται οι αντιστάσεις των πολιτών, βελτιώνεται ο συντονισμός των κινημάτων με ποιοτικότερα και μονιμότερα χαρακτηριστικά
Την τελευταία περίοδο έχουν αυξηθεί οι επιθέσεις σε βάρος του φυσικού και του αστικού περιβάλλοντος, από τους μεγαλοεργολάβους και μεγαλοεπιχειρηματίες, οι οποίοι δεν διστάζουν να απειλήσουν ή να εκβιάσουν, ενώ ταυτόχρονα εκμεταλλεύονται την οικονομική κρίση και την ανεργία σαν μπαμπούλα για τους εργαζόμενους. Το ΥΠΕΧΩΔΕ, και ένα τμήμα της τοπικής και νομαρχιακής αυτοδιοίκησης με προεξάρχοντα τον Πρόεδρο της ΚΕΔΚΕ και δήμαρχο Αθηναίων κ.Νικήτα Κακλαμάνη, όχι μόνο ανέχεται αλλά και τις περισσότερες φορές διευκολύνει την τσιμεντοποίηση των πάντων, τη βεβήλωση του τοπίου (νέο χωροταξικό), την επέκταση βιομηχανικών εγκαταστάσεων (επέκταση των ΕΛΠΕ Ελευσίνας-πρώην Πετρόλα), τη δημιουργία νέων ενεργειακών μονάδων (Χαλυβουργική, Βουρκάρι), την κατασκευή μεγάλων εμπορικών κέντρων (Mall Βωβού στον Ελαιώνα, Μπόμπολα στην Κάτζα), τη δημιουργία λιμανιού στο Σκαραμαγκά, την επιβάρυνση του κόλπου της Ελευσίνας με 400 παροπλισμένα πλοία, κ.λπ.

Μεγάλες όμως επιθέσεις δέχονται και οι ορεινοί όγκοι της Αθήνας από τις διεκδικήσεις των Μονών και της εκκλησίας (Υμηττός, Πεντέλη, Ποικίλο Όρος, Πάρνηθα), από τις διανοίξεις νέων οδικών αρτηριών (Υμηττός, Ποικίλο), την εγκατάσταση των αυθαιρέτων και παράνομων Κέντρων Διανομής της ΔΕΗ στους πρόποδες του όρους Αιγάλεω στο Σχιστό Κορυδαλλου και στην ζώνη προστασίας Υμηττού (Ηλιούπολη-Αργυρούπολη),την τσιμεντοποίηση της Ανατολικής Πάρνηθας (Τεχνόπολις – Ακρόπολις), τη σκανδαλώδη επέκταση των εγκαταστάσεων του Καζίνο της Πάρνηθας και την εξαίρεση 62,5 στρεμμάτων από την αναδάσωση μετά την πυρκαγιά του 2007. Για την επέκταση του καζίνο και την εξαίρεση της αναδάσωσης έχουν προσφύγει στο ΣτΕ μέλη του ΠΔΚΠ.

Οι μικροί, αλλά τόσοι σημαντικοί ελεύθεροι χώροι στην καρδιά της Αθήνας απειλούνται (Πάρκο Κύπρου, Άλσος Παγκρατίου, Φιλοπάππου κ.λπ.), η κυκλοφορία των πεζών και των ποδηλατών δυσχεραίνεται (το Μετρό δεν δέχεται τη μεταφορά ποδηλάτων), οι πλατείες και πρασιές έχουν καταληφθεί από τα τραπεζοκαθίσματα, η υπαίθρια διαφήμιση επεκτείνεται παρανόμως, τα καταστήματα της νύχτας επιβάλλουν τους «δικούς τους» κανόνες, κ.λπ. Όλα αυτά, σε συνδυασμό με την ηχορύπανση, την αισθητική ρύπανση και την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία (κεραίες κινητής τηλεφωνίας, Κέντρα Υψηλής Τάσης της ΔΕΗ* κλ.π), δημιουργούν σοβαρά προβλήματα και υπονομεύουν την ποιότητα ζωής των κατοίκων της Αθήνας αλλά και των άλλων δήμων στην ευρύτερη περιοχή της πρωτεύουσας.
(*Οι πολίτες του Κορυδαλλού δικαιώθηκαν πανηγυρικά από το Συμβούλιο Επικρατείας που έκρινε ότι το Κέντρο Διανομής της ΔΕΗ στο Σχιστό Κορυδαλλού πρέπει να κατεδαφιστεί ως αυθαίρετο και παράνομο).

Από την άλλη πλευρά μεγάλοι χώροι όπως το Ελληνικό, το Γουδή, ο Ελαιώνας, τα Στρατόπεδα, κ.λπ. μένουν αναξιοποίητα, ενώ το αίτημα των πολιτών είναι να γίνουν Μητροπολιτικά πάρκα με κύριο χαρακτηριστικό το υψηλό πράσινο, την ήπια ψυχαγωγία και την ερασιτεχνική άθληση. Οι πολίτες του Πειραιά με τις συλλογικότητες τους αγωνίζονται για την ολοκλήρωση της απαλλοτρίωσης των οικοπέδων ΧΡΩΠΕΙ στο Νέο Φάληρο και την αποτροπή κάθε οικοδόμησης σε αυτόν τον χαρακτηρισμένο χώρο πρασίνου για τη δημιουργία ενιαίου άλσους στα Λιπάσματα της Δραπετσώνας.

Το θαλάσσιο μέτωπο κατά μήκος της Λ. Ποσειδώνος δεν αναδεικνύεται, ενώ πολλές παραλίες παραμένουν «ιδιωτικές» και μη προσβάσιμες στους πολίτες.
Οι επιθεωρητές περιβάλλοντος του ΥΠΕΧΩΔΕ παρά το γεγονός ότι δέχονται δεκάδες καταγγελίες για ρύπανση από πολίτες κ.λπ. φαίνεται ότι αρκούνται να κοινοποιούν τις απαντήσεις που δίνουν οι ίδιες οι βιομηχανίες προς τους καταγγέλλοντες (π.χ. ΕΛΠΕ Ασπροπύργου για δυσοσμία).

Παράλληλα όμως με τις επιθέσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ, μεγαλοεργολάβων, μεγαλοεπιχειρηματιών στο αστικό και φυσικό περιβάλλον αυξάνονται, ως αντίδοτο, και οι αντιστάσεις των πολιτών. Νέα κινήματα εμφανίζονται σε όλη την Αθήνα, τα οποία συντονίζουν τους αγώνες τους, γιατί έχουν ως αρχή την αλληλεγγύη και γιατί γνωρίζουν ότι η υπεράσπιση της ποιότητας ζωής στο λεκανοπέδιο είναι υπόθεση όλων μας. Ο αγώνας των πολιτών και των κινημάτων πόλης είναι πολύμορφος και συνδυάζει τις κινητοποιήσεις, τις διαδηλώσεις, τη νομική και τεχνική στήριξη (Ελαιώνας, Ελληνικό, Πάρκο Κύπρου, Φιλοπάππου), προσφυγές στη δικαιοσύνη και στο Συμβούλιο της Επικρατείας.


Ομάδες πολιτών με ειδικό ενδιαφέρον για το φυσικό και το δομημένο περιβάλλον, όπως π.χ. η μη κερδοσκοπική εταιρεία MOnuMENTA, υπερασπίζουν με επιτυχία την αρχιτεκτονική μας κληρονομιά από την κατεδάφιση, όπως τα δύο νεοκλασικά κτήρια στις οδούς Χατζηχρήστου και Μακρυγιάννη, Χατζηχρήστου και Μητσαίων πίσω από το νέο Μουσείο Ακρόπολης, το αξιόλογο κτήριο στην οδό Ραβινέ 15 στο Κολωνάκι, τις προσφυγικές πολυκατοικίες στη Λ. Αλεξάνδρας κ.α.

Σε πολλές περιπτώσεις ο αγώνας των πολιτών για την υπεράσπιση του αστικού και του φυσικού περιβάλλοντος συνδυάζεται με την υπεράσπιση του δικαιώματος να ασκήσουν τα Συνταγματικά τους δικαιώματα (π.χ. Ελαιώνας) και πολλές φορές τυγχάνουν ευρύτερης στήριξης από επιστημονικούς και επαγγελματικούς φορείς (ΤΕΕ, ΔΣΑ κ.λπ).

Το ΠΔΚΠ καλεί τους πολίτες και τα κινήματα να συντονίσουν τις δράσεις τους και να ενισχύσουν με όλα τα μέσα τους μικρούς και μεγάλους αγώνες που αναπτύσσονται για την υπεράσπιση του αστικού και του φυσικού περιβάλλοντος, για την υπεράσπιση της ποιότητας ζωής και των Συνταγματικών μας δικαιωμάτων.

ΜΕΤΕΩΡΕΣ ΟΙ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΑΡΝΗΘΑ

Στις 5 Νοεμβρίου δικάζεται στο Ε’ τμήμα του ΣτΕ η αίτηση 5 μελών του «Παναττικού Δικτύου» κατά του ΠΔ που αφορά στον «Καθορισμό Ζωνών Προστασίας του Ορεινού Όγκου Πάρνηθας» (ΦΕΚ 336/Δ/24-7-2007) κατά το μέρος που επιτρέπει ζώνες Ε2 - τουρισμού (καζίνο, ξενοδοχείο κ.λπ.), μέσα στον πυρήνα του Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας οι εγκαταστάσεις των οποίων έχουν καθοριστεί με το ν 3139/2003, καθώς και ζώνη Ε1 - πάρκο κεραιών.
Με μια μνημειώδη εισήγηση του ο Σύμβουλος Επικρατείας Νικόλαος Ρόζος κρίνει αντισυνταγματικές τις διατάξεις του σκανδαλώδους νόμου 3139/2003 με τις οποίες «νομιμοποιείται» η κατασκευή ή τουλάχιστον η επέκταση του Μόν Παρνές, του Καζίνο, του Ξενία κ.λπ. Σημειωτέον το Mόν Παρνές κ.λπ. κτίστηκε χωρίς άδεια μέσα στο πυρήνα του Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας, επέμβαση που επιχειρεί να νομιμοποιήσει ο ν. 3139/2003
Συγκεκριμένα ο κ. Ρόζος αναφέρει :

«Με το BΔ 644/1260 (155) ιδρύθηκε ο Εθνικός Δρυμός Πάρνηθας και με υπουργική απόφαση του έτους 1969 ως τοπίου ιδιαίτερου φυσικού κάλλους. Ο Εθνικός δρυμός περιλαμβάνει πυρήνα και περιφερειακή ζώνη. Ως Εθνικός Δρυμός υπήχθη στις περί Εθνικών Δρυμών διατάξεις του Δασικού Κώδικα (νδ 86/69), οι οποίες προβλέπουν ότι στον μεν πυρήνα απαγορεύεται η κατασκευή κάθε έργου, εξαιρουμένων εκείνων που είναι απαραίτητα για την προστασία και τη λειτουργία του, στην δε περιφερειακή ζώνη η εκμετάλλευση της οποίας πρέπει να συμβάλλει στην εκπλήρωση των σκοπών που επιδιώκει ο πυρήνας, επιτρέπεται, πλην άλλων, η ίδρυση θερινών και χειμερινών εγκαταστάσεων για την εξυπηρέτηση του τουρισμού (άρθρο79). Ως τουρισμός νοείται, προφανώς, ο συμβατός με την προστασία του δρυμού. Κατ’ επίκληση δε των σχετικών διατάξεων του Δασικού Κώδικα εκδόθηκε το 1985 ο κανονισμός των λειτουργιών του (ΦΕΚ 344 Β). Σχετικές διατάξεις περιλαμβάνονται και στο ν. 998/79 για τουριστικές εγκαταστάσεις εντός δασών (άρθρο 51).
Παραλλήλως με το άρθρο 6 του ν. 2160/93 κατέστησαν νόμιμες οι κτιριακές εγκαταστάσεις που είχαν ανεγερθεί- μέχρι τη δημοσίευσή του- από τον ΕΟΤ χωρίς οικοδομική άδεια, προβλεπομένων επίσης περαιτέρω ότι η νομιμότητα των κτιριακών εγκαταστάσεων διαπιστώνεται με απόφαση του ΕΟΤ, με την έκδοση της οποίας η κτιριακή αυτή εγκατάσταση, ως έχει και ευρίσκεται, λογίζεται ότι πληρεί όλες τις νόμιμες προϋποθέσεις για την έκδοση οικοδομικής άδειας για περαιτέρω προσθήκες . Τέτοιες προσθήκες επιτρέπονται, προφανώς, εάν προβλέπονται από την κείμενη νομοθεσία, προέχοντος δηλαδή, εάν η κτιριακή εγκατάσταση είναι σε τέτοιο τόπο όπου, εάν επρόκειτο να ανεγερθεί για πρώτη φορά, να ήταν τούτο επιτρεπτό.
Τέτοιες αποφάσεις εκδόθηκαν πλην άλλων για το ξενοδοχείο Μον Παρνές και για το ξενοδοχείο Ξενία στην Αγία Τριάδα. Οι αποφάσεις αυτές δημοσιεύτηκαν στο ΦΕΚ που δημοσιεύτηκε ο ν. 3139/2003. Το άρθρο 3 του νόμου αυτού προβλέπει την επέκταση του ξενοδοχείου Μοn Παρνές και του σταθμού του Τελεφερίκ,( όχι του Ξενία), ότι οι χώροι διατηρούνται ως χώροι τουρισμού και αναψυχής, και αναφέρει ρητώς ότι οι θέσεις όπου τα δύο αυτά ξενοδοχεία υπάρχουν είναι εκτός του πυρήνα του Εθνικού Δρυμού. Εντούτοις από διάφορα στοιχεία του φακέλου προκύπτει ότι βρίσκεται εντός. Για όλες δε τις εργασίες αυτές προβλέπεται η σύνταξη ΜΠΕ και ότι η ΕΠΟ «επέχει άδεια επεμβάσεως κατά την έννοια των διατάξεων του άρθρου 49 του ν 998/79 άρθρο 394». Συνεπώς οι εκτάσεις αυτές είναι , πάντως, δάσος.
Η μελέτη στην οποία στηρίχθηκε το προσβαλλόμενο ΠΔ θεώρησε ότι δεν θα πρέπει να προβλεφθεί η σταδιακή απομάκρυνσή τους. Το προσβαλλόμενο ΠΔ προβλέπει την ζώνη Ε2 εντός της περιοχής Α2 που είναι απολύτου προστασίας. Η ζώνη Ε2 περιλαμβάνει τα δύο αυτά ξενοδοχεία, άλλη δε ζώνη Ε2, εκτός πυρήνος την εγκατάσταση του τελεφερίκ. Στο ΠΔ γίνεται ρητή παραπομπή στο ν. 3139/2003.
Περεταίρω ο ν.1650/86 προβλέπει τον χαρακτηρισμό με ΠΔ περιοχών προστασίας της φύσης (αρ21 παρ. 1 και 2).Με το ν. 2742 /99 προβλέφθηκε ότι με το ΠΔ αυτό να συστήνονται ΝΠΙΔ ως φορείς διαχείρισης των ανωτέρων περιοχών ( άρθρο 15) . Και με το άρθρο 13 του ν. 3044/2002 ιδρύθηκαν διάφοροι φορείς διαχειρίσεως προστατευομένων περιοχών, μεταξύ των οποίων και ο φορέας διαχειρίσεως του Εθνικού δρυμού Πάρνηθας. Είναι σαφές ότι επιδιώχθηκε η κατά τον ν. 1650/1986 προστασία του, μολονότι δεν έχει εκδοθεί το σχετικό διάταγμα. Ενόψει των ανωτέρω, προβάλλεται ότι κατά παράβαση του άρθρου 24 του συντάγματος επιτρέπεται η ανωτέρω ζώνη (Τότσικας κ.λπ.) και κατά παράβαση του άρθρου 117παρ. 3 του Συντάγματος επιτρέπονται οι κατασκευές του ν. 3139/2003 σε καταστραφέν δάσος.
Η γνώμη της εισηγήσεως είναι η εξής, ενόψει και του ότι μέρος των ανωτέρω εκτάσεων δεν κηρύχτηκε αναδασωτέο ως μη δάσος , κατ’ επίκληση του ανωτέρω ν. 3139/2003 .
Πρώτον, ενόψει της διατάξεως του ν. 3139/2003 που ομιλεί περί υποκαταστάσεως της άδειας επεμβάσεως αλλά και εκείνης που το χαρακτηρίζει χώρο τουρισμού- αναψυχής, είναι προφανές ότι οι ανωτέρω χώροι είναι δάσος. Συνεπώς είναι κρίσιμο να συγκριθεί το καθεστώς του ν. αυτού με εκείνο του ν. 998/79. Οι διατάξεις του ν. 998/79 (αρ. 51) επιτρέπουν τις τουριστικές εγκαταστάσεις από τον ΕΟΤ σε δάση που πλην άλλων δεν είναι εθνικοί δρυμοί και δεν κείνται εντός της περιφέρειας Αττικής. Και ναι μεν με το άρθρο 51 προβλέπεται η παραχώρηση με ΠΥΣ δασών για ανέγερση κτισμάτων που προάγουν τον τουρισμό, πάντως τούτο, κατά τη γνώμη μου ότι δεν πρόκειται για δάση όπου τέτοιες εγκαταστάσεις απαγορεύονται. Συνεπώς το καθεστώς του ν. 3139/2003 αποτελεί νομοθετική υποβάθμιση το καθεστώτος προστασίας των δασών και είναι, επομένως, αντίθετο προς το άρθρο 24 παρ.1 του συντάγματος. Τούτου έπεται ότι μη νομίμως καθορίζονται οι ζώνες αυτές κατά τα βασίμως προβαλλόμενα. Θα μπορούσε πάντως να υποστηριχθεί και η άποψη ότι η αντισυνταγματικότητα αφορά μόνο τις επεκτάσεις. Για οιαδήποτε εκδοχή, το ζήτημα της αντισυνταγματικότητας πρέπει να παραπεμφθεί στην Ολομέλεια »
Ακόμη στην εισήγηση του Ν. Ρόζου αναφέρεται:
«Το πάρκο κεραιών, όπως προκύπτει από την ΚΥΑ που το προβλέπει είναι στον πυρήνα του Εθνικού Δρυμού Πάρνηθας. Η απόφαση αυτή έχει εκδοθεί κατ’ εξουσιοδότηση της παραγράφου 4 του άρθρου 1 του νόμου 2801/2003 που προβλέπει τη δυνατότητα δημιουργίας τέτοιων πάρκων σε πυρήνες εθνικών δρυμών. Η εν λόγω απόφαση είναι κανονιστική και επομένως το κύρος της ελέγχεται παρεμπιπτόντως. Κατά τη σύμφωνη προς το Σ. ερμηνεία της εξουσιοδοτικής διατάξεως , η δημιουργία τέτοιων πάρκων σε πυρήνα Εθνικού Δρυμού επιτρέπεται όταν οποιοδήποτε άλλο σημείο, όπως η περιφερειακή ζώνη είναι απρόσφορο. Εφόσον καμία δε προκύπτει ότι έγινε περί τούτου έρευνα, η απόφαση αυτή δεν είναι νόμιμη και συνεπώς μη μονίμως τίθεται τέτοια ζώνη με το προσβαλλόμενο ΠΔ.
Τέλος ο Ν. Ρόζος καταλήγει: «Εισηγούμαι την εν μέρει ακύρωση του προσβαλλόμενου Προεδρικού Διατάγματος όσον αφορά τις ζώνες Ε1 και Ε2».

Τα μέλη του «Παναττικού Δικτύου Κινημάτων Πόλης και Ενεργών Πολιτών» :
Αλωνιάτης Αποστόλης, Ιατρίδου Μαριλένα, Πορτάλιου Ελένη, Τότσικας Πάνος, Χαλάτσης Δημήτρης